کمک درسی : بررسي مسائل مديريت دولتي ايران
گسترش اشکال جدید فساد
"سازمان بینالمللی شفافیت" اخیرا
گزارش سالانه خود در مورد شرایط مبارزه با فساد در جهان را
منتشر کرده است. در همین حال " رابین هادس" یکی از مقامات این
سازمان در گفتگو با "
Policy Innovation" به
سوالات خبرنگار این پایگاه اینترنتی پاسخ داده است.
به گزارش الف، متن این مصاحبه به شرح ذیل است:
سوال) در حال حاضر مقابله با فساد در چه وضعیتی قرار دارد؟ آیا
این روند بهبود یافته یا وخیم تر شده است؟ آیا اتفاقات تعجب
آور نیز در این میان رخ داده؟
پاسخ ) با گزارشهای 46 کشور و همکاری بیش از 30 کارشناس این
حوزه، در گزارش سالانه در مورد شرایط فساد در جهان و مبارزه با
این پدیده، شاهد چشم انداز بسیار جامعی از شرایط فساد در سراسر
جهان بوده ایم. از سویی شاهد افزایش آگاهیها در مورد خطرات
ناشی از فساد و عوامل مخرب آن بوده ایم و از سوی دیگر شواهد
نشان داده که اوضاع هنوز هم به طور چشمگیری بهبود نیافته است.
پدیده رشوه دهی یا رشوه گیری هنوز هم یک مشکل جدی است. همچنین
یکسری از اشکال جدید فساد در حال گسترش است؛ از خرید نفوذ
سیاسی گرفته تا استفاده از روابط خانوادگی در بدست آوردن
امتیازهای قراردادهای مهم.
سوال) چرا وضعیت فساد در جهان برای سیاستگزاران، رهبران امور
تجاری و مردم مهم به شمار میرود؟
گزارش سال 2009 "سازمان بین المللی شفافیت" نشان داد که فساد
مشکلات فراوانی برای جوامع، امور تجارت و حتی شهروندان عادی
ایجاد می کند. زمانیکه فساد به شرکتها یا کارکنان بی توجه
اجازه میدهد به قانون پشت کنند و قوانین را زیر پا بگذارند،
پیامدهای این اقدام برای جوامع، گسترده و اغلب فاجعه بار خواهد
بود. فساد به حصول دستاوردهای ناسالم، ایجاد شرایط آسان سوء
استفاده و فساد همه گیر در جوامع مختلف کمک می کند.
در این گزارش مشخص شده است که در امور تجاری، فساد هزینه ها را
افزایش می دهد، در حالی که باعث بی اعتبار شدن معاملات و تجارت
نیز می شود. فساد گسترده منجر به این خواهد شد که شهروندان
اعتمادشان به موسسات، سیاستمداران و شرکتها از بین برود و
مشروعیت کشورها نیز تضعیف شود. به خاطر همین است که شرایط فساد
در جهان یک اولویت برای سیاست گزاران، تُجار و مردم به حساب می
آید.
سوال) در چه مناطق و کشورهایی شاهد بهبود شرایط مبارزه با فساد
بوده اید؟ و چه مناطقی اوضاع وخیم تر شده است؟
در این گزارش آمده است که هیچ کشور یا منطقه ای در جهان نمی
تواند از فساد در امان باشد. در کل در برخی از پرتنش ترین و
فقیرترین کشورهای جهان هنوز هم فساد معضلی جدی محسوب می شود.
ممکن است اغلب روند فساد از کشورهای ثروتمند آغاز شود اما
متاسفانه این مشکل همچنان معضلی جهانی محسوب می شود. در گزارش
سال 2009 "سازمان بین الملل شفافیت" بررسی جدی بر عملکرد
اقتصادهای نوپایی همچون چین، برزیل و هند انجام شده است و
براساس یافته ها مشخص شده که این کشورها باید در مقابله با
فساد اقدامات قوی تری انجام بدهند. یکسری از کشورها نیز باید
تعهد بیشتری در قبال مسئولیت هایشان از خود نشان بدهند. هر نوع
راه گریزی باید مسدود شود. افرادی که در معرض فساد قرار دارند
لازم است برای جلوگیری از انجام هر نوع اقدام غیرقانونی با
مشوق هایی روبه رو شوند. شرکتها نیز لازم است تا بیشتر رهبری
اخلاقی خود را نشان بدهند و در راستای تعهد به قولهایشان برای
مقابله با هر نوع فساد گام بردارند.
سوال) در این گزارش سالانه بر فساد در بخش های خصوصی نیز
مطالبی عنوان شده است؟ چرا؟
ببینید در این مقطع زمانی بخش خصوصی نقش محوری و گسترش یافته
ای را در بهبود رفاه جوامع و افراد ایفا می کند. اگر اجازه
داده شود تا فساد در تمامی سطوح همه گیر شود، بخش خصوصی نیز
ممکن است در تمامی تلاش های خود ناکام بماند. سازمان بین
المللی شفافیت بر اعمال اصلاح در بخش خصوصی از زمان تاسیس آن
متمرکز بوده است و در این راستا با صاحبان صنایع و تجار برای
ایجاد چارچوب مناسب در مقابله با پدیده فساد و رشوه در دنیای
تجارت همکاری داشته است. در سال جاری بررسی بیشتری در مورد
فساد بخشهای خصوصی انجام داده ایم و از تمامی تجار، فعالان
امور اقتصادی و بازرگانی دعوت کردیم تا خطرات ناشی از فساد در
بخش خصوصی را در تمامی سطوح مورد بررسی قرار بدهیم.
سوال) در این راستا چه درسهایی آموختید؟
سه موضوع را آموخته ایم. اول اینکه لازم است گزارشها در مورد
شرایط فساد در کشورها جامع تر باشند. دوم اینکه لازم است
مسئولان در مورد منابعی که از آن هزینه می کنند و یا منابعی که
بدست می آورند، شفاف تر مسائل را بازگو کنند و سوم اینکه لازم
است مراجع اعمال قانون عملکرد مناسب، قاطع و بی حاشیه ای در
مورد فسادهای مختلف داشته باشند.
همچنین اتخاذ یک سیاست جامع برای همگرایی گروهی در راستای
مقابله با فساد ضروری است.
سوال) فساد چه نقشی در بحران مالی در جهان ایفا می کند؟
اکثر شرایطی که امکان ایجاد بحران مالی را فراهم می کند به
خطرات ناشی از فساد مربوط می شود. طرحهای اخیر برای مقابله با
خطرات ناشی از فساد در تجارت و امور اقتصادی به شدت به
اقداماتی که با هدف جلوگیری از بحران مالی انجام می شود، مرتبط
است.
بحران مالی در جهان توجه ها را به ناکامی مسئولان و مشکلات جدی
در همکاری های بین المللی جلب کرده است. در این گزارش
همچنین ابزارهای خلاقانه و نگرشهای جدیدی برای همگرایی گروهی
مطرح شده است. در این گزارش نگرشهای مبتکرانه در اختیار
مسئولان و نهادهای اعمال قانون برای مبارزه با فساد مطرح شده
است.
برای نمونه نظارت های کامل و دقیق می تواند در شرکتهایی که
مشکوک به فساد هستند، برای تضمین اینکه سیستمهای این شرکت ها
اقدامات غیرقانونی انجام ندهند، بسیار مثمرثمر واقع شود. توافق
طرفین برای تحت پیگرد قانونی قرار گرفتن مادامی که افراد مرتکب
فساد مالی شوند، نیز دیگر نگرش جدید است که اگر به درستی انجام
شود، می تواند باعث کاهش چشمگیر فساد شود.
* رابین هادس مدیر بخش تحقیقات و سیاست گزاری "سازمان بین
المللی شفافیت" است.
منبع:
http://alef.ir/1388/content/view/54441
WWW.MONSHIZADEH.ORG